De gemeenteraad beslist tot de invoering van een belasting op toeristische logies.
Het lokaal bestuur wenst, in afstemming met Toerisme Oost-Vlaanderen vzw en de gemeenten aangesloten bij Toerisme Vlaamse Ardennen vzw, een uniforme toeristenbelasting per persoon per nacht in te voeren voor de volledige toeristische regio Vlaamse Ardennen. Dit systeem van bovenlokale samenwerking voor een toerismebelasting, dat in Vlaanderen een primeur is, zorgt voor een transparant systeem waarbij middelen worden gecreëerd voor lokale en regionale investeringen in onder andere toerismebeleid.
Het lokaal bestuur investeert in veiligheid, infrastructuur, netheid en toeristische ontwikkeling. Toeristen profiteren hiervan, maar dragen momenteel niet bij aan deze kosten. Een toeristenbelasting zorgt voor een eerlijkere bijdrage van deze bezoekers. Bovendien past deze maatregel binnen de regionale ambitie om een deel van de opbrengsten in te zetten voor een ambitieuzere promotie van de Vlaamse Ardennen als toeristische bestemming.
Binnen het regionale burgemeestersoverleg werd consensus bereikt over een gemeenschappelijk model en de belangrijkste modaliteiten. Hoewel de belasting een lokale bevoegdheid blijft, wordt op kleinere lokale verschillen na een maximale afstemming nagestreefd.
Principieel akkoord (burgemeestersoverleg dd. 25.06.2026)
Organisatie van de bijdrage in Toerisme Vlaamse Ardennen
De jaarlijkse bijdrage per gemeente wordt berekend op basis van de overnachtingscijfers van de FOD Economie (X-2). Voor de budgettaire inschatting wordt 75% van deze cijfers gehanteerd als realistische opbrengst.
Dit model:
Er wordt gestreefd naar een uniforme en administratief beperkt belastende jaarlijkse aangifteplicht.
Simulatie bijdrage in Toerisme Vlaamse Ardennen:
| Lokaal bestuur |
Huidige bijdrage (financiële sleutel €0,27/inwoner) |
Nieuwe bijdrage (rekenmodel, 75% realisatie) |
Verschil |
| Zwalm |
€ 2.253,96 |
€ 10.410,48 |
€ 8.156,52 |
Duiding
De nieuwe bijdrage, zijnde 50% van de geraamde opbrengst uit de toeristenbelasting (berekend op basis van FOD Economie X-2 en een realisatiegraad van 75%), vervangt de huidige jaarlijkse lidmaatschapsbijdrage volgens de financiële sleutel per inwoner.
Communicatie
De inning van de belasting verloopt via de financiële dienst.
De algemene communicatie over de invoering van de belasting wordt opgenomen door Toerisme Oost-Vlaanderen, onder meer via een infosessie.
De toeristische logiessector in Zwalm registreerde op jaarbasis 25.137 overnachtingen in 2023, 22.357 overnachtingen in 2024 en 22.132 overnachtingen in 2025.
De lokale dienst toerisme fungeert aanvullend als lokaal aanspreekpunt voor logiesuitbaters en ondersteunt Toerisme Oost-Vlaanderen vzw bij de verdere communicatie en implementatie op het grondgebied. De logiesuitbaters konden ook terecht bij diverse infosessies en ook lokaal werd een dergelijke sessie georganiseerd.
Art. 41, 162 en 170, §3 of §4 GGW (Gecoördineerde Grondwet)
Decreet over het lokaal bestuur van 22.12.2017, inzonderheid art. 40 en 41
Decreet van 30.05.2008 betreffende de vestiging, de invordering en de geschillenprocedure van provincie- en gemeentebelastingen
Het Wetboek minnelijke en gedwongen invordering van fiscale en niet-fiscale schuldvorderingen van 13.04.2019
Omzendbrief BB2019/2 van 15.02.2019 betreffende de coördinatie van de onderrichtingen over de gemeentefiscaliteit.
Omzendbrief BB 2008/07 inzake het decreet van 30.05.2008 betreffende de vestiging, de invordering en de geschillenprocedure van provincie- en gemeentebelastingen
Art. 1 - Belastbaar feit
De gemeente heft voor de aanslagjaren 2027 tot en met 2031 een belasting op het verstrekken van toeristische logies in daartoe uitgeruste gelegenheden zoals bedoeld in artikel 2, 2° van het Logiesdecreet. De toeristische logies die niet aangemeld zijn bij of niet erkend zijn door Toerisme Vlaanderen vallen eveneens onder het toepassingsgebied.
Art. 2 - Definities
Voor de toepassing van dit reglement gelden de definities zoals voorzien in het Logiesdecreet en de uitvoeringsbesluiten.
Art. 3 - Belastingplichtige
De belastingplichtige is de natuurlijke persoon of rechtspersoon die een logiesverstrekkend bedrijf uitbaat.
Als de uitbater niet gekend is, wordt de eigenaar van het onroerend goed waarin het toeristische logies is gevestigd, geacht de uitbater te zijn.
In geval van onverdeeldheid van meerdere belastingplichtigen wordt er ingekohierd hetzij op naam van alle belastingplichtigen, hetzij op naam van een of meer van de belastingplichtigen, gevolgd door de vermelding ‘en rechthebbenden’.
De eigenaar en in geval van mede-eigendom de mede-eigenaars van het onroerend goed waarin de uitbating gevestigd is, zijn hoofdelijk aansprakelijk voor de betaling van de belasting.
Art. 4 - Berekeningsgrondslag en tarief of aanslagvoet
De belasting wordt berekend per overnachting en per persoon, ongeacht of de concrete overnachting al dan niet betalend is. De belasting is verschuldigd per jaar.
De belasting bedraagt:
- 2 euro per volwassene per overnachting
- 1 euro per minderjarige per overnachting
- 0 euro voor minderjarigen jonger dan 12 jaar.
Art. 5 - Vrijstellingen en/of verminderingen
Vrijstelling van belasting wordt verleend voor:
- terreinen waarop gedurende maximaal 75 kalenderdagen per jaar wordt gekampeerd in het kader van een evenement of door georganiseerde groepen kampeerders die onder toezicht van een of meer begeleiders staan. De eigenaar of exploitant van het terrein brengt de burgemeester van de gemeente waar het terrein ligt, vooraf schriftelijk op de hoogte als het terrein als dusdanig wordt gebruikt;
- een bivakzone, als die aangegeven is in een toegankelijkheidsregeling conform en ter uitvoering van het Bosdecreet van 13 juni 1990 of het decreet van 21 oktober 1997 op het natuurbehoud en het natuurlijk milieu;
- een inrichting die wordt gebruikt voor de werking van een jeugdwerkinitiatief dat erkend, gesubsidieerd of georganiseerd is door de Vlaamse Gemeenschap, de Vlaamse Gemeenschapscommissie of door lokale besturen, waarin wordt verbleven of waarnaast wordt gekampeerd gedurende maximaal zestig kalenderdagen per jaar door georganiseerde jeugdgroepen die onder toezicht van een of meer begeleiders staan. De eigenaar of exploitant van de inrichting brengt de burgemeester van de gemeente waar de inrichting ligt, vooraf schriftelijk op de hoogte als de inrichting als dusdanig wordt gebruikt;
- alle jeugdverblijfcentra, jeugdherbergen en accommodaties in het kader van sociaal toerisme;
- caravans en kampeerterreinen die onder het gemeentelijk belastingreglement op caravans vallen.
Art. 6 - Aangifteplicht
De belastingplichtige zal het digitaal aangifteformulier aantreffen op de website van de gemeente. Deze dient behoorlijk ingevuld te worden overgemaakt tegen 15 januari. Valt de uiterste indieningsdatum op een zaterdag, zondag of een feestdag, dan wordt de vervaldag naar de eerstvolgende werkdag verplaatst.
Art. 7 - Meldingen
§1. Bij opening van een inrichting is de exploitant verplicht 30 dagen vóór de opening hiervan bij het gemeentebestuur melding te doen via financien@zwalm.be
§2. De exploitant van het toeristische logies die zijn exploitatie stopzet of overdraagt aan een derde, is ertoe gehouden binnen 15 dagen volgend op de overdracht de datum van de stopzetting of de overdracht en de naam, adres en in geval het een natuurlijke persoon is, het rijksregisternummer, of in geval het een rechtspersoon is, het ondernemingsnummer, van de nieuwe exploitant aan het gemeentebestuur over te maken via financien@zwalm.be.
§3. Indien de meldingsplicht niet binnen de vooropgestelde termijn is gebeurd, wordt er een administratieve geldboete van 250 euro aangerekend.
Art. 8 - Ambtshalve vestiging
§1 Bij gebrek aan een aangifte, laattijdige aangifte of in geval van vermoeden van gebruik als toeristische logies wordt de belasting ambtshalve ingekohierd op basis van de gekende gegevens van overnachtingscapaciteit vermenigvuldigd met het aantal kalenderdagen van de ingekohierde periode.
§2 Vooraleer wordt overgegaan tot de ambtshalve vaststelling van de belasting, betekent het college van burgemeester en schepenen aan de belastingschuldige, per beveiligde zending, de motieven om gebruik te maken van deze procedure, de elementen waarop de aanslag is gebaseerd evenals de wijze van bepalen van deze elementen en het bedrag van de belasting.
§3 De belastingplichtige beschikt over een termijn van 30 dagen vanaf de derde werkdag volgend op de datum van de beveiligde zending om zijn opmerkingen per beveiligde zending kenbaar te maken.
§4 De ambtshalve vaststelling van de belasting kan slechts geldig worden ingekohierd gedurende een periode van 3 jaar volgend op 1 januari van het dienstjaar. Deze termijn wordt met 2 jaar verlengd bij overtreding van dit belastingreglement met het oogmerk te bedriegen of met de bedoeling schade te berokkenen.
§5 De ambtshalve belasting wordt verhoogd met een bedrag gelijk aan de verschuldigde belasting. Het bedrag van de verhoging wordt eveneens ingekohierd.
Art. 9 - Invordering
De belasting wordt ingevorderd bij wijze van een kohier dat vastgesteld en uitvoerbaar verklaard wordt door het college van burgemeester en schepenen.
Art. 10 - Bezwaar
§1. De belastingplichtige kan bezwaar indienen tegen deze belasting en dit conform de bezwaarprocedure die terug te vinden is op de website van de gemeente.
Deze indiening moet gebeuren binnen een termijn van drie maanden, te rekenen vanaf de derde werkdag volgend op de datum van de verzending van het aanslagbiljet of vanaf de kennisgeving van de aanslag.
§2. Als de belastingplichtige uitgenodigd wil worden op een hoorzitting om zijn standpunt uiteen te zetten, moet de belastingplichtige dit in zijn bezwaarschrift vermelden.
§3. Het indienen van een bezwaarschrift ontslaat de belastingplichtige niet van de betaling van de belasting.
Art. 11 - overgangsbepalingen
Dit reglement is toepasselijk op boekingen gedaan vanaf 15.11.2026.
Art. 12 - Dit besluit zal bekend gemaakt worden volgens de bepalingen van het decreet lokaal bestuur. en treedt in werking op 01.01.2027.
Art. 13 - Een eensluidend afschrift van deze beslissing zal worden overgemaakt aan de financieel directeur en de toezichthoudende overheid.