Besluit  de raad voor maatschappelijk welzijn

Inleiding

Karen De Colfmacker, lid vast bureau/voorzitter BCSD

Voorwerp en motivering

Zorgbehoevenden verblijven graag zo lang mogelijk in hun eigen thuissituatie. Bovendien voorkomt hulp en zorg in de thuissituatie dat mensen te vroeg een beroep moeten doen op andere, duurdere vormen van zorg, zoals een woonzorgcentrum of een ziekenhuis. Om informele thuishulp/zorg te stimuleren en zo ook de professionele hulp aan huis werkbaar te houden, is het belangrijk om de niet-professionele personen die instaan voor de dagelijkse zorg van een zorgbehoevende te ondersteunen en hun inzet te waarderen.

De gemeentelijke mantelzorgpremie werd goedgekeurd op de gemeenteraad van 7.02.0.2012 en het bedrag werd geïndexeerd van € 25,00 naar € 30,00 vanaf 1.01.2020 via het gemeenteraadsbesluit van 19.12.2019.
Gezien de evolutie van de gezondheidsindex sinds die datum, is het aangewezen de premie mee te laten evolueren met de index. We indexeren naar € 35,00 per maand en passen jaarlijks aan. Hiermee wordt de waardering voor de inzet van mantelzorgers beter afgestemd op de huidige economische realiteit.
Het reglement wordt ook overgeheveld van de gemeentelijke entiteit naar de OCMW-entiteit dit omwille van administratieve handelingen.

Daarnaast wordt een extra voorwaarde toegevoegd: een persoon die als zorgbehoevende in aanmerking komt voor deze premie, kan niet tegelijkertijd als mantelzorger optreden voor een andere zorgbehoevende. Het doel van de premie is immers het erkennen van de extra zorg die de mantelzorger daadwerkelijk en dagelijks verleent. Wanneer een mantelzorger zich later ook als zorgbehoevende kenbaar maakt, zou deze voorwaarde in het gedrang komen.

Verwijzingen

Besluit van de gemeenteraad van 19.12.2019 betreffende de verhoging van de gemeentelijke mantelzorgpremie.

Regelgeving

Decreet over het Lokaal Bestuur van 22.12.2017

Tussenkomsten

Geen

https://www.youtube.com/live/aCU1eJROIY4 - tijdsblok audio: 5 u 2 min 53 sec - 5 u 3 min 0 sec

Bijlage

Reglement mantelzorgpremie

Art. 1 - Het lokaal bestuur verleent met ingang van 01.01.2026 onder de hiernavolgende voorwaarden een mantelzorgpremie aan personen die een of meerdere zorgbehoevende personen thuis verzorgen als mantelzorger, dit binnen de perken van het voorziene budget in het meerjarenplan.

Art. 2 - Doelstelling

De mantelzorgpremie wordt toegekend als blijk van waardering voor de inzet van de mantelzorgers, die de informele zorg van een zorgbehoevende persoon op zich nemen, zodat deze zo lang mogelijk thuis kan blijven wonen. Mantelzorg wordt gedefinieerd als de extra zorg die aan een zorgbehoevende persoon wordt gegeven door één of meerdere leden van zijn of haar directe omgeving, waarbij de zorgverlening voortvloeit uit de sociale relatie, buiten het kader van een hulpverlenend beroep.

Art. 3 - Voorwaarden

1° Voor de zorgbehoevende:

• De zorgbehoevende komt pas in aanmerking voor de mantelzorgpremie als hij/zij voldoet aan de voorwaarden van de zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden  en geniet van de verhoogde tegemoetkoming inzake het stelsel van ziekte- en invaliditeitsverzekering. De indicatiestelling dient te gebeuren door een erkende indicatiesteller van de Vlaamse sociale bescherming. 
• De zorgbehoevende is gedomicilieerd en effectief woonachtig op het grondgebied van Zwalm. Het betreft zorgbehoevende personen die privaat gehuisvest zijn en niet in een verzorgingsinstelling verblijven. De zorgbehoevende persoon verblijft in zijn natuurlijk thuismilieu (zelfstandig wonend of inwonend).       
• De zorgbehoevende kan zelf geen mantelzorger zijn binnen een andere mantelzorgpremie-aanvraag bij lokaal bestuur Zwalm.

2° Voor de mantelzorger:

• De mantelzorger zet zich daadwerkelijk en dagdagelijks in voor de zorgbehoevende.
• De zorg wordt niet verleend binnen een professionele context, noch vergoed met een persoonlijk assistentiebudget voor personen met een handicap (PAB).
• Indien de mantelzorger geen inwoner is van de gemeente, dient deze een bewijs te bezorgen van het lokale bestuur van zijn woonplaats dat hij geen mantelzorgpremie ontvangt van het lokaal bestuur aldaar.
• De mantelzorger is ouder dan 14 jaar. 
• De mantelzorger kan geen zorgbehoevende zijn binnen een andere mantelzorgpremie-aanvraag bij lokaal bestuur Zwalm.

Art. 4 – Aanvraag

De zorgbehoevende is de aanvrager van de mantelzorgpremie. De mantelzorger(s) neemt/nemen kennis van de aanvraag door het aanvraagformulier mee te ondertekenen. Om te bepalen in welke mate mantelzorg wordt verleend, kan een maatschappelijk werker op elk ogenblik een controle uitvoeren.

De mantelzorgpremie kan op elk moment van het jaar worden aangevraagd.

De mantelzorgpremie wordt jaarlijks verlengd, telkens bij het begin van het kalenderjaar. De sociale dienst bezorgt hiervoor de verlengingsdocumenten aan de mantelzorger.

Het recht gaat in de eerste dag van de maand volgend op de aanvraag indien de aanvraag aan dit reglement voldoet.

Alle aanvragen worden per kwartaal gebundeld en verwerkt. De aanvrager wordt per brief in kennis gesteld van de beslissing de maand volgend op het kwartaal waarin de aanvraag werd ingediend.

Volgende attesten worden bij de aanvraag gevoegd:

• De positieve beslissing van het zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden inzake maandelijkse tegemoetkoming aan de zorgbehoevende.
• Het bewijs dat de zorgbehoevende geniet van de verhoogde tegemoetkoming inzake het stelsel van de ziekte- en Invaliditeitsverzekering.
• Een verklaring op eer van de mantelzorger dat deze geen PAB (persoonlijk assistentiebudget) ontvangt in het kader van de geboden hulp aan de zorgbehoevende.
• Een verklaring op eer van de mantelzorger dat deze zich daadwerkelijk en dagelijks inzet voor de zorgbehoevende en dat deze zorg niet vanuit een professionele relatie verleend wordt.
• Een bewijs van het rekeningnummer van de mantelzorger.

Art. 5 - Verbintenisverplichtingen

De aanvrager van de mantelzorgpremie gaat de verbintenis aan om:

• Elk jaar een verlenging voor het bekomen van de mantelzorgpremie in te dienen met alle nodige bewijsstukken.
• De eventuele controle van de administratieve diensten te aanvaarden.
• Iedere wijziging onmiddellijk aan de bevoegde diensten mee te delen.
• De aanvrager en mantelzorger verbinden zich tot het bespreken van de zorgsituatie en het meedelen van elke wijziging in de situatie van de aanvrager.

Art. 6 - Premie 

De mantelzorgpremie bedraagt vanaf 01.01.2026 € 35,00 per maand en per zorgbehoevende.

Dit bedrag wordt jaarlijks aangepast telkens op 1 januari volgens volgende formule : premie = startbedrag x index consumptieprijzen december jaar voor aanpassing / index consumptieprijzen december 2025 met afronding naar boven- of onderliggende euro al naargelang het resultaat groter dan of gelijk is aan of kleiner is dan 50 cent. 

De mantelzorgpremie wordt voor 1 jaar toegekend tenzij niet meer aan de voorwaarden wordt voldaan en wordt telkens goedgekeurd tot het einde van het kalenderjaar.

De mantelzorgpremie wordt driemaandelijks betaald op de bankrekening van de mantelzorger. Indien het rekeningnummer waarop de mantelzorgtoelage wordt gestort, wijzigt dan dient dit schriftelijk door de rechthebbende mantelzorger te worden medegedeeld aan het lokaal bestuur.

Per zorgbehoevende persoon wordt slechts één mantelzorgpremie toegekend. Indien een zorgbehoevende persoon wordt bijgestaan door meer dan één mantelzorger, dan wordt in onderling overleg tussen de mantelzorgers beslist aan wie de mantelzorgpremie wordt toegekend of hoe de premie verdeeld wordt. Indien een tweede mantelzorger zich aanbiedt voor éénzelfde zorgbehoevende dient verwezen te worden naar de eerste aanvrager en kan geen mantelzorgpremie uitgekeerd worden.

Ingeval van overlijden van de zorgbehoevende wordt de toelage van maand van overlijden nog uitbetaald.

Ten onrechte uitbetaalde toelagen zullen worden teruggevorderd, verhoogd met de wettelijke intresten.

Art. 7 - Schorsing

De toelage wordt geschorst:

• Bij wijziging van mantelzorger.
• Indien de zorgbehoevende niet meer voldoet aan de voorwaarden.
• Indien de mantelzorger niet meer voldoet aan de voorwaarden.

De schorsing gaat in vanaf de eerste dag van de maand volgend op de maand waarin de wijziging plaats vond.

Art. 8 - Stopzetting

De toelage wordt stopgezet:

• Bij overlijden van de zorgbehoevende.
• Bij definitieve opname in een residentiële omgeving van de zorgbehoevende. 
• Bij definitief verblijf in een andere gemeente van de zorgbehoevende. 
• Indien er een andere mantelzorger is; in dit geval moet een nieuwe aanvraag gebeuren.
• Indien de mantelzorg wordt stopgezet.
• Indien de aanvraag niet wordt verlengd.

De toelage wordt stopgezet met ingang van de maand volgend op de maand waarin de wijziging plaats vond.